حفاظت از جنگل ها در پیچ و خم هزار توی تصمیم گیری

0
حفاظت از جنگل ها در پیچ و خم هزار توی تصمیم گیری
حفاظت از جنگل ها در پیچ و خم هزار توی تصمیم گیری

سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور و سازمان حفاظت محیط زیست برای تشدید اقدامات حفاظتی در عرصه‌های منابع ‌طبیعی، کارگروه مشترک تشکیل داده اند.

مسعود منصور – معاون وزیر جهاد کشاورزی و رئیس سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور در جلسه مشترک با سازمان حفاظت محیط زیست اظهار داشته است:

«هر دو مجموعه باید گشت و مراقبت را در منطقه هیرکانی افزایش دهند تا از قاچاق چوب جلوگیری شود و این موضوع به صورت دستورالعمل به تمام استان‌ها ابلاغ خواهد شد.»

این گام، هر چند دیرهنگام، شاید مرهمی بر زخم عمیق قاچاق چوب جنگل های چهل میلیون ساله هیرکانی باشد.

قاچاق چوب که از یک سو با افزایش قیمت و از سوی دیگر فرارسیدن فصل سرد رشد چشمگیری داشته است، الگوهایی متفاوت پیدا کرده است.

ایسنا می نویسد: «اگر تا دیروز صدای اره موتوری‌ها سکوت جنگل را می‌شکست و قامت استوار درختان نمدار، بلوط و سرو را از پا می‌انداخت، امروزه تجهیزات نوین و مدرن، درختان جنگل را قطع می‌کند و جنگل‌ها را بی صدا به تاراج می کشاند.»

اسحاق عطایی مدیرکل منابع طبیعی مازندران به خبرگزاری مهر می گوید: «طی هفت ماه گذشته ۳۴۶ مترمکعب چوب جنگلی در حوزه‌های تحت پوشش قاچاق شده و هزار و ۴۸۵ استر هیزم کشف شده است.»

سرهنگ مهدی عسگری _ فرمانده یگان حفاظت منابع طبیعی مازندران هم درباره شیوه های جدید حمل محموله های قاچاق می گوید: «قبلاً چوب درختان نادر جنگلی با کامیون‌ و نیسان‌ قاچاق می ‌شد اما امروزه به صورت خرد، با پیک موتوری، پراید، مینی‌بوس و حتی خودروهای لوکس و حاملان مواد غذایی و بهداشتی، حمل می‌ شود.»

افزایش گشت، مراقبت و پایش نیروهای هر دو سازمان در منطقه هیرکانی هم، یکی دیگر از اقدامات مورد توافق در نشست مشترک این دو سازمان بوده است.

مسعود منصور ضمن تاکید بر اهمیت مراقبت مستمر کارشناسان و نیروهای حفاظتی، از نصب دوربین و استفاده از پهپاد برای پایش عرصه‌های بحرانی جنگی سخن به میان آورده و تاکید کرده است: «مسیرهای فرعی و بیراهه‌ های منتهی به جنگل که مسیر حمل و نقل آسان قاچاقچیان است باید هرچه سریع‌تر شناسایی و مسدود شود.»

ثبت اراضی جنگلی یکی دیگر از روش های موثر در مبارزه با قاچاق است. مسعود منصور در سخنان اخیر خود قول داده است که: «تا پایان امسال همه سواحل و جنگل‌های کشور کاداستر و سند دار می‌ شود.»

اما قاچاق تنها آفت جنگل ها و منابع طبیعی کشور نیست. بلای دیگری که گاه و بیگاه دامن جنگل های کشورمان را می گیرد، آتش سوزی است.

معمولا علت آتش سوزی های جنگی عوامل طبیعی، انسانی، و گرمایش زمین و تغییرات اقلیمی عنوان می شود اما طبق گفته سازمان‌های متولی عامل ۹۵ درصد آتش‌سوزی‌ هایی که اکنون در عرصه‌های طبیعی رخ می دهد انسانی است.

بنابراین موارد و وسعت آتش سوزی ‌ها اخیرا نسبت به گذشته افزایش پیدا کرده است و نوعی آشفتگی غیرطبیعی به پدید آورده که کنترل حریق و ترمیم آسیب‌های وارده را از حد و توان طبیعی جنگل‌ها و اکوسیستم‌ها خارج کرده است.

پیش از این هادی کیادلیری، دبیر مرجع ملی کنوانسیون تنوع زیستی کشور پیشنهاد کرده بود: «محدودیت‌هایی برای ورود مردم به جنگل‌ها اعمال شود تا افراد نتوانند به راحتی در هر نقطه‌ای از جنگل حضور داشته باشند.»

اما به نظر می رسد وقتی پای رونق گردشگری در میان باشد، پیشنهاداتی از این دست رنگ می بازد.

به عنوان مثال سال گذشته، ۳۱۰ هزار هکتار از جنگل‌های بکر هیرکانی در شمال کشور پس از ۱۳ سال تلاش، در فهرست یونسکو ثبت جهانی شدند و ایران موظف شد که با همکاری دیگر کشورها از این میراث جهانی بیش از پیش حفاظت کند.

با این حال اکنون زمزمه‌های نصب تله‌کابین در بخشی از این میراث جهانی به گوش می‌رسد.

گفته می‌شود که ۹ پایه تله‌کابین کبودوال در این منطقه نصب خواهد شدکه می‌تواند شاخص‌های ثبت جهانی را با تهدید مواجه کند. بسیاری از کارشناسان هشدار داده ‌اند که نصب تله‌کابین این بخش منجر به حذف آن از لیست جهانی یونسکو خواهد شد و لازم است که بخش‌های مختلف ازجمله شورای عالی جنگل با نصب تله‌کابین در جنگل‌های هیرکانی مخالفت کنند.

ستار بابایی سرپرست شورای عالی جنگل، مرتع و آبخیزداری در این باره به ایسنا می گوید: «پیش از آنکه بخشی از جنگل‌های هیرکانی در استان گلستان ثبت جهانی شوند، مجوزهایی برای اجرای طرح گردشگری در پارک جنگلی کبودوال صادر شده و موضوع نصب تله‌کابین نیز از پیش از ثبت جهانی جنگل‌های هیرکانی مطرح شده بود.»

بابایی می گوید: «اشتباه ما از ابتدا این بود که برای بخشی از جنگل‌های هیرکانی در استان گلستان دو برنامه متفاوت _ ثبت جهانی و اجرای طرح گردشگری _ داشتیم و پر واضح است که این دو برنامه را نمی‌توان همزمان با هم اجرا کرد».

کارشناسان هشدار می دهند که اگر این ۹ دکل در این منطقه جانمایی شود به طور قطع ثبت جهانی جنگل‌های هیرکانی در یونسکو با مشکل مواجه خواهد شد.

ستار بابایی هم بر این نکته تاکید می کند که: «چنانچه موسسات بین‌المللی ازجمله یونسکو مخالفت خود را با نصب تله‌کابین در جنگل‌های ثبت جهانی شده هیرکانی اعلام کنند ما باید طرح گردشگری خود را اصلاح کنیم.»

با این حال عباسعلی نوبخت – معاون امور جنگل سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری از اظهار نظر صریح در این زمینه خودداری می کند و به ایسنا می گوید: «تا زمانی که کمیته‌های فنی حفاظت از جنگل‌ها و شورای عالی جنگل در این زمینه نظر قطعی ندهند به صراحت نمی‌توانیم بگوییم که مخالف یا موافق این کار هستیم.»

صبر جنگل لبریز شده است اما سایه قاچاق، آتش سوزی و لشگر کشی گردشگری از سرش کم نشده است. حالا چشم عالمی نگران است که تصمیم گیری های متعدد و متنوع مسولان چگونه حافظ جان این میراث بشری خواهد شد.

در ادامه خواندن این مطالب به شما پیشنهاد می شود:
مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

زراعت چوب، سرمایه گذاری پرسود!

تحریریه خوگرپلاس

نظر بدهید...

لطفا" نظر دهید
لطفا" نام خود را وارد کنید